จป คืออะไร? ทำความรู้จักตำแหน่งสำคัญที่โรงงานและสถานประกอบการขาดไม่ได้

28 สิงหาคม 2026 · บทความ
Tags ·
  • ความปลอดภัยสำหรับธุรกิจ

จป คืออะไร? ทำความรู้จักตำแหน่งสำคัญที่โรงงานและสถานประกอบการขาดไม่ได้

จป คืออะไร? ตำแหน่งสำคัญที่โรงงาน

 

ในการดำเนินธุรกิจอุตสาหกรรม การผลิต และการบริหารสถานประกอบการขนาดใหญ่ “ความปลอดภัย” ถือเป็นหัวใจสำคัญที่ไม่อาจมองข้ามได้ อุบัติเหตุเพียงครั้งเดียวในสายการผลิตไม่เพียงแต่สร้างความเสียหายต่อชีวิตและทรัพย์สิน แต่ยังส่งผลกระทบต่อภาพลักษณ์ พนักงาน และผลประกอบการขององค์กรอย่างมหาศาล ด้วยเหตุนี้ กฎหมายไทยจึงกำหนดให้สถานประกอบการต้องมีผู้รับผิดชอบดูแลด้านความปลอดภัยโดยตรง ซึ่งเป็นที่รู้จักกันในชื่อ “จป”

 

จป คืออะไร และ จป ย่อมาจากอะไร?

หากคุณเป็นเจ้าของธุรกิจ มือใหม่ในสายงานบริหาร หรือผู้ประกอบการโรงงานที่กำลังขยายกิจการ ข้อสงสัยแรกที่มักเกิดขึ้นคือ จป คืออะไร และ จป ย่อมาจากอะไร

คำว่า “จป” ย่อมาจาก “เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการทำงาน” คือ บุคลากรที่ได้รับการแต่งตั้งและรับรองตามกฎหมายเพื่อทำหน้าที่ดูแล กำกับ และส่งเสริมความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานภายในสถานประกอบการ โดยมีบทบาทสำคัญในการประเมินความเสี่ยง ควบคุมดูแลพื้นที่เสี่ยง และป้องกันไม่ให้เกิดอุบัติเหตุหรือโรคจากการทำงาน

 

ความหมายและหน้าที่หลักตามกฎหมาย

ตามพระราชบัญญัติความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน พ.ศ. 2554 และกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้อง หน้าที่หลักของ จป ไม่ใช่เพียงแค่การเฝ้าระวัง แต่ครอบคลุมตั้งแต่กระบวนการคิด วางแผน และปฏิบัติการ ดังนี้:

  • ตรวจสอบและประเมินความเสี่ยง: สำรวจพื้นที่ทำงาน เครื่องจักร และกระบวนการผลิตเพื่อค้นหาจุดเสี่ยงอันตราย (Hazard Identification & Risk Assessment)
  • เสนอแนะมาตรการป้องกัน: กำหนดแนวทาง มาตรฐาน และขั้นตอนการทำงานอย่างปลอดภัย (Standard Operating Procedures – SOP)
  • สอบสวนและวิเคราะห์สาเหตุอุบัติเหตุ: เมื่อเกิดเหตุการณ์ไม่คาดคิด จป. ต้องลงพื้นที่สอบสวนเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริงและหาแนวทางป้องกันไม่ให้เกิดซ้ำ
  • อบรมและสร้างจิตสำนึก: จัดกิจกรรมฝึกอบรมเพื่อให้พนักงานทุกระดับมีความรู้และความตระหนักเรื่องความปลอดภัย
  • รายงานและประสานงาน: รายงานสถานการณ์ด้านความปลอดภัยต่อผู้บริหารและหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง

 

ทำไมทุกโรงงานและธุรกิจขนาดใหญ่ถึงขาด “จป” ไม่ได้?

หลายองค์กรอาจมองว่าการมี จป เป็นเพียงเรื่องของการทำตามข้อบังคับทางกฎหมาย แต่ในเชิงการบริหารธุรกิจ B2B จป. คือการลงทุนเพื่อคุ้มครองความเสี่ยงที่มีความคุ้มค่าอย่างยิ่ง

การปฏิบัติตามกฎหมายแรงงานเพื่อหลีกเลี่ยงบทลงโทษ

กฎหมายกำหนดชัดเจนว่า สถานประกอบการตามประเภทและขนาดที่ระบุไว้ ต้องมี จป. ปฏิบัติหน้าที่ตามเกณฑ์ที่กำหนด หากฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตาม อาจมีโทษปรับ ชะลอการดำเนินงาน หรือถึงขั้นจำคุกสำหรับผู้บริหาร ดังนั้น การจัดตั้งและแต่งตั้ง จป. จึงเป็นก้าวแรกที่ช่วยให้ธุรกิจดำเนินไปได้อย่างถูกต้องและราบรื่น

การลดสถิติอุบัติเหตุและความสูญเสียในกระบวนการผลิต

อุบัติเหตุในโรงงานนำมาซึ่งความสูญเสียหลายด้าน ทั้งค่ารักษาพยาบาล เงินทดแทน ค่าซ่อมแซมเครื่องจักร และที่สำคัญคือการหยุดชะงักของสายการผลิต (Downtime) การมี จป. เข้ามาวางระบบป้องกันเชิงรุก จะช่วยลดโอกาสเกิดอุบัติเหตุได้อย่างเห็นผล ส่งผลให้กระบวนการผลิตดำเนินไปได้อย่างต่อเนื่อง

การสร้างความเชื่อมั่นให้แก่คู่ค้าและพนักงาน

ในโลกธุรกิจปัจจุบัน มาตรฐานความปลอดภัย (Safety Standard) เป็นหนึ่งในเกณฑ์ตัดสินใจหลักของลูกค้าและคู่ค้าต่างชาติ การที่องค์กรมี จป. ที่ดูแลระบบอย่างเข้มงวด ย่อมสะท้อนถึงความเป็นมืออาชีพ สร้างภาพลักษณ์ที่ดี และยังทำให้พนักงานรู้สึกมั่นคงและปลอดภัยในการทำงาน

 

ประเภทของ จป ในสถานประกอบการ

 

 

ประเภทของ จป ในสถานประกอบการ มีกี่ระดับอะไรบ้าง

กฎหมายแบ่งประเภทของ จป ออกเป็นหลายระดับตามบทบาท อำนาจหน้าที่ และความเชี่ยวชาญ เพื่อให้การบริหารความปลอดภัยครอบคลุมทุกระดับโครงสร้างองค์กร

จป. ระดับบริหาร และ จป. ระดับหัวหน้างาน

  • จป. ระดับบริหาร: คือ ผู้บริหารตั้งแต่ระดับผู้จัดการฝ่ายขึ้นไป ซึ่งได้รับการอบรมตามหลักสูตรที่กฎหมายกำหนด มีหน้าที่กำกับดูแล นโยบาย และอนุมัติงบประมาณด้านความปลอดภัยขององค์กร
  • จป. ระดับหัวหน้างาน: คือ ผู้บังคับบัญชาสายตรงของพนักงานปฏิบัติการ มีหน้าที่กำกับดูแลให้พนักงานในหน่วยงานของตนปฏิบัติตามกฎความปลอดภัยอย่างเคร่งครัด

จป. ระดับเทคนิค และ จป. ระดับวิชาชีพ

  • จป. ระดับเทคนิค / เทคนิคขั้นสูง: ผู้ที่ผ่านการอบรมเฉพาะทาง ทำหน้าที่ช่วยเหลือและสนับสนุนงานด้านความปลอดภัย ตรวจสอบเครื่องจักรและสภาพแวดล้อมเบื้องต้น
  • จป. ระดับวิชาชีพ (จป.ว.): บุคลากรที่จบการศึกษาตรงสายสาขาอาชีวอนามัยและความปลอดภัย หรือผ่านการอบรมขั้นสูง ถือเป็น “หัวเรือใหญ่” ในการวางโครงสร้างและระบบความปลอดภัยทั้งหมดของโรงงาน

 

“จป” กลไกสำคัญในการขับเคลื่อนองค์กรให้ปลอดภัยและเติบโตอย่างยั่งยืน

ในการทำงานจริง จป. เพียงคนเดียวหรือทีมงานกลุ่มเล็กๆ ไม่สามารถสอดส่องดูแลพื้นที่ขนาดใหญ่ของโรงงานหรืออาคารธุรกิจได้ตลอด 24 ชั่วโมง การผสานความเชี่ยวชาญของ จป. เข้ากับเทคโนโลยีรักษาความปลอดภัยสมัยใหม่จึงเป็นทางออกที่ตอบโจทย์ที่สุด

เพื่อช่วยให้ จป. และผู้บริหารสามารถดูแลพื้นที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด โซลูชันด้านความปลอดภัยอัจฉริยะสำหรับธุรกิจและโรงงานอุตสาหกรรมจาก SECOM พร้อมเป็นเครื่องมือสำคัญในการสนับสนุนงานด้านความปลอดภัย ด้วยระบบกล้องวงจรปิด AI ตรวจจับพฤติกรรมเสี่ยง ระบบควบคุมการเข้า-ออก (Access Control) และระบบสัญญาณเตือนภัยที่เชื่อมต่อศูนย์ควบคุมตลอด 24 ชั่วโมง ช่วยลดภาระงาน ตรวจจับความเสี่ยงได้แม่นยำ และยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยขององค์กรให้สมบูรณ์แบบยิ่งขึ้น

 

คำถามที่พบบ่อย (FAQs) เกี่ยวกับ จป.

จป ย่อมาจากอะไร?

ย่อมาจาก “เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการทำงาน” ซึ่งเป็นตำแหน่งทางกฎหมายที่มีบทบาทดูแลความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในสถานที่ทำงาน

โรงงานที่มีพนักงานกี่คนถึงต้องมี จป. วิชาชีพ?

ตามกฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยฯ สถานประกอบการบางประเภท (เช่น โรงงานอุตสาหกรรม เหมืองแร่ ก่อสร้าง) ที่มีลูกจ้างตั้งแต่ 100 คนขึ้นไป ต้องจัดให้มี จป. วิชาชีพ หรือ จป. ระดับอื่นๆ ตามข้อกำหนดของขนาดองค์กร

ลงทะเบียนรับคำปรึกษาฟรี ไม่มีค่าใช้จ่ายกรอกข้อมูลของท่านอย่างครบถ้วนเพื่อให้เจ้าหน้าที่ติดต่อกลับ

สำหรับธุระกิจ

ข้าพเจ้าได้อ่านและเข้าใจ “หนังสือแจ้งและให้ความยินยอมเกี่ยวกับข้อมูลส่วนบุคคล,และนโยบายความเป็นส่วนตัว” และขอให้ความ ยินยอมให้ผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลสามารถประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลซึ่งข้อมูลส่วนบุคคลตามข้อความที่แจ้ง

คลิก
แชร์ :

บทความที่เกี่ยวข้อง

ความปลอดภัยในโรงเรียนคืออะไร? เปิดมาตรฐานและระบบรักษาความปลอดภัยที่โรงเรียนยุคใหม่ต้องมี
1 กันยายน 2026
ทำความรู้จัก KYT คืออะไร? เทคนิคการประเมินอันตรายเพื่อความปลอดภัยในโรงงาน
31 สิงหาคม 2026
คู่มือโรงงาน ป้ายสัญลักษณ์ความปลอดภัยมีกี่สี และแต่ละสีมีความหมายอย่างไร?
31 สิงหาคม 2026
รวมหมวดหมู่ เครื่องหมายความปลอดภัย และสัญลักษณ์ safety ในอุตสาหกรรม
23 กรกฎาคม 2026
ยืดอายุเครื่องจักร! Preventive Maintenance คืออะไร? ทำไมโรงงานต้องทำ
23 กรกฎาคม 2026
Risk Assessment คืออะไร? สอนวิธีประเมินความเสี่ยงในที่ทำงาน
23 กรกฎาคม 2026
ไอคอน PDPA

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ “นโยบายคุ้กกี้” และสามารถจัดการความเป็นส่วนตัวเองได้ของคุณได้เองโดยคลิกที่ “ตั้งค่า”

ตั้งค่าความเป็นส่วนตัว

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

ยอมรับทั้งหมด
จัดการความเป็นส่วนตัว
  • เปิดใช้งานตลอด

บันทึกการตั้งค่า